C ye giriş

26 Ocak 2008 – 13:57

            C dili, bugün kullanılan birçok teknolojinin temelini oluşturan orta seviyeli bir programlama dilidir. İşletim sistemlerinde ve sürücü yazılımlarında C dili doğrudan kullanıldığı gibi, C pek çok dilin de temelini oluşturur. Günümüzde kullanılan Java, PHP, C++, C# gibi popüler dillerin sözdizilimi C temellidir. Dolayısıyla C öğrenmekle, bu dilleri kolayca öğrenmeye büyük bir adım atmış olursunuz. Hatta C temelli olmayan diğer programlama dillerini kavramanız da kolay olur. Yani her şeyin başı C diyoruz ve C de program yazmaya giriş yapıyoruz.

 

C de en çok kullanılan, program yazarken olmazsa olmaz olan birkaç ana fonksiyon vardır. Fonksiyonlar, bizim için belli bir işi yaparak sonucunu bize geri döndüren, önceden yazılarak hazırlanmış program parçalarıdır. Benim burada bahsettiğim fonksiyonları işte bu amaçla kullanacağız. Zaten yazılmış olan hazır fonksiyonları, belli başlı iki işlem olan ekrana yazı yazdırma ve ekrandan veri okuma için kullanacağız. Öncelikle bunları görelim:

 

printf ( )     : ekrana birseyler yazdırmak için kullanılır

 

scanf ( )     :  klavyeden veri okumak için kullanılır

 

Bu veri kullanıcının girdiği bir isim veya sayısal bir veri olabilir.

Şimdi bu iki ana fonksiyonu kullanarak küçük bir c ye merhaba kodu yazalım:

 

Örnek :

 

#include <stdio.h>

 

int main ( )  {

      

                 int sayi;

      

                 printf(“Bir sayi giriniz ve enter’a basiniz:”);

      

                 scanf(“%d”,&sayi);

      

                 printf (“Girdiginiz sayi : %ddir”,sayi);

       

                 return 0;

     }

     

Bu kodda buraya kadar söylediklerime ek olarak başka bazı şeyler de kullandım. Anlamak için satır satır ilerleyelim:

Öncelikle en başta #include <stdio.h> diye bir şey kullandım. include komutu, arkasından yazılan dosyayı programa ekler. Burada stdio.h adlı dosyayı ekliyoruz. Bunun sebebi program içinde kullanacağımız ifadeleri, editöre hagi dosyada bulabileceğini söylüyoruz.

 

Daha sonra main ( ) adında bir fonksiyon açtık. Her program çalışmaya main ( ) fonksiyonuyla başlar. Dolayısıyla her program, çalışabilmesi için bu main ( ) fonksiyonunu içermelidir. Bizim programımız da her program gibi çalışmaya başlayabilmek için bu fonksiyona ihtiyaç duyuyor ve biz de ona bu şansı veriyoruz.

 

main ( ) fonksiyonumuzu başındaki int ifadesiyle birlikte kullandık. Bu int ifadesi, main ( ) fonksiyonunun işini yaptıktan sonra sisteme ne ‘tür’ bir veri döndüreceğini gösterir.      Daha sonra bir süslü parantez açarak kodumuzu yazmaya devam ettik. Bu karakter ise main ( ) fonksiyonu içinde çalışacak komut bloğunun başlangıcını gösterir.

 

İçerde sayi adında bir değişken tanımladık. Bunun adı yazdığınız programa göre değişir, yeter ki program içinde anlamlı, gördüğümüzde tanıyabileceğiniz bir ismi olsun. Onu da int türünde yazdık. Yani sayi değişkenine atanacak sayıyı tamsayı türünde istiyoruz.

Eğer ondalıklı şekilde isteseydik duruma göre float veya double türlerini de yazabilirdik.

 

Sırada ana fonksiyonlarımızdan biri olan printf ( ) fonksiyonu var. Bununla kullanıcıya ne yapması gerektiğiyle ilgili bilgi verdik. Yazılışına bakacak olursak, parantezi açtıktan sonra tırnak işareti koyduk, ekrana yazmasını istediğimiz değeri girdik, tırnak işaretini ve parantezi kapattık. Biz printf ( ) fonksiyonuna işlemesi için bir değer verdik, o bu değeri aldı ve kullandı. Yani ekrana yazdı.

 

Daha sonra diğer ana komutumuz olan scanf( ) i kullandık. Daha önce de belirttiğim gibi bu fonksiyonla kullanıcıdan bir değer alacağız. Kullanıcının girdiği değeri sayi değişkenine atadığımıza dikkat edelim. & karakterini ise sayi değişkeninin bellekteki adresini bildirmek için kullandık. Aynı zamanda %d diye bir şey kullandık. Bunlara çevrim karakterleri adı verilir. Çevrim karakteri kullandığınız değişkenin türü ile belirlenir. Bizim buradaki değişkenimizin türü int olduğundan çevrim karakterimiz %d olur. Diğer türlerde hangi çevrim karakterlerinin kullanıldığını topluca görelim:

 

Çevrim karakteri	Tür
%d	Tamsayı (integer)
%f	Ondalıklı sayı (float)
%lf	Ondalıklı sayı (double)
%e	Ondalıklı sayı (double,float), üslü biçimde
%s	Alfabetik karakterler (string)
%c	Tek karakter (char)
%x	Onaltılık biçimde

 

 

Daha sonra gene printf ( ) fonksiyonuyla kullanıcının girdiği değeri ekrana yazmasını istiyoruz. Ekrana yazarken de hangi türde yazacağını belirten %d karakterini kullanıyoruz. printf ( ) fonksiyonunda türlere göre çevrim karakterlerini topluca bi görelim:

 

 

 

Çevrim karakteri	Tür
%d	Tamsayı (integer)
%f	Ondalıklı sayı (float)
%e	Ondalıklı sayı (double,float), üslü biçimde
%s	Alfabetik karakterler (string)
%c	Tek karakter (char)
%x	Onaltılık biçimde

 

 

Daha sonra return 0; ifadesini kullandık. Bu ifade main ( ) fonksiyonunun işinin bittiğini gösterir. Program herhangi bir satırda return ifadesini gördüğünde bulunduğu fonksiyondan çıkarak, bu fonksiyonu çağıran kod satırına geri döner. Burada main ( ) fonksiyonu hiçbir kodla çağrılmıyor. Çünkü zaten başlangıç fonksiyonuydu. Bu yüzden program sonlanır. Ben burada program sonlandığında return un döndüreceği değeri 0 olarak yazdım. Ama bundan başka herhangi bir sayı da döndürebilir.

 

En son ise, kod bloğumuzu başta açtığımız süslü parantezle kapatarak sonlandırıyoruz. Bu şekilde programımızı tamamlamış oluyoruz.